't Krulstaartje - Dongen
Regeneratieve buitenvarkenshouderij met een missie
Sommige boeren zagen door alle maatschappelijke druk geen toekomst meer in de veehouderij. Maar voor Cas den Boer werkte het anders. Juist doordat hij opgroeide op een gangbaar varkensbedrijf zag hij van dichtbij hoe groot de uitdagingen binnen de sector waren. In plaats van weg te lopen van de landbouw, ging hij op zoek naar hoe het anders kon.
Die zoektocht leidde in 2020 tot de start van t’krulstaartje: een regeneratief buitenvarkensbedrijf waar voedselproductie samen gaat met natuurherstel.
Boeren mét de natuur
Bij t’ Krulstaartje leven de varkens het hele jaar buiten en dragen ze actief bij aan een gezondere bodem en meer biodiversiteit. Cas ontwikkelde een systeem waarbij de grond volledig kan herstellen en zelfs vruchtbaarder wordt door de aanwezigheid van de dieren.
De bodem raakt hierdoor niet uitgeput, maar bouwt juist meer bodemleven op. Daarnaast kan de grond beter water opnemen en is deze beter bestand tegen droogte. Een manier van boeren die niet alleen beter is voor de natuur, maar ook beter past bij een veranderend klimaat.
t’ Krulstaartje behoort tot de voorlopers in regeneratieve buitenvarkenshouderij in Nederland.
Ruimte voor natuurlijk gedrag
Dierenwelzijn en transparantie staan centraal op het bedrijf. De varkens krijgen iedere week een nieuw stuk grond om te ontdekken en te begrazen. Vers gras, ruimte en modderbaden horen daar vanzelfsprekend bij.
De zeugen komen van het familiebedrijf van de ouders van Cas. Zodra de dieren drachtig zijn verhuizen ze naar t’ Krulstaartje, waar ze buiten leven en vrij kunnen rondlopen.
Van kale grond naar een levend ecosysteem
De zandgrond van Brabant lijkt misschien eenvoudig, maar vraagt om zorgvuldig beheer. Zonder voldoende begroeiing droogt de bodem snel uit en verliest zij haar veerkracht.
Door de varkens regelmatig te verplaatsen ontstaat een heel ander systeem. De dieren eten grassen en kruiden, drukken plantenresten tegen de bodem en wroeten plaatselijk de grond open. Daardoor krijgen nieuwe soorten planten de kans om te kiemen en ontstaat er meer variatie in vegetatie.
Dat zie je terug in het landschap. De bodem houdt meer water vast, is beter bestand tegen droogte en trekt steeds meer leven aan. Fazanten, insecten en andere dieren vinden hun weg naar de weides en profiteren mee van een gevarieerder ecosysteem.
Een bijzondere plek tussen landbouw en natuur
De locatie ligt midden in een agrarische omgeving met aardbeien-, asperge- en melkveebedrijven. Tegelijkertijd grenst het terrein aan een natuurstrook waar wilde dieren zoals buizerds en fazanten leven.
Die combinatie maakt deze plek bijzonder. Het laat zien dat landbouw en natuur elkaar niet hoeven uit te sluiten. Juist wanneer dieren onderdeel worden van het ecosysteem, kunnen beide elkaar versterken.
Niet voor niets stoppen regelmatig fietsers en wandelaars langs de weide om naar de varkens te kijken. Voor veel bezoekers is het zelfs de eerste keer dat ze een varken buiten zien leven.
Waarom dieren onmisbaar zijn in een gezond voedselsysteem
Volgens Cas zijn varkens een belangrijke schakel in een circulair landbouwsysteem. Ze kunnen waarde geven aan reststromen die anders verloren zouden gaan en spelen tegelijkertijd een actieve rol in het herstel van bodems.
Hun natuurlijke gedrag zorgt voor variatie in de vegetatie, stimuleert biodiversiteit en draagt bij aan een levende bodem. Daarmee zijn ze veel meer dan alleen producenten van vlees; ze zijn een onderdeel van een groter ecosysteem.
Bouwen aan de toekomst van voedsel
Bij 't Krulstaartje wordt iedere dag gewerkt aan de vraag hoe voedsel geproduceerd kan worden zonder de bodem uit te putten.
De overtuiging is simpel: als we de bodem beter achterlaten dan we hem aantroffen, ontstaat er een landbouwsysteem dat ook voor toekomstige generaties voedsel kan blijven produceren.
Deze locatie laat zien dat regeneratieve landbouw geen theorie is, maar iets wat vandaag al gebeurt. Gewoon in Brabant. Met varkens die buiten leven, een landschap dat ieder jaar rijker wordt en een boer die gelooft dat het anders kan.
't Krulstaartje is de plek waar de basis werd gelegd voor wat RAUWR vandaag is: voedsel produceren op een manier die bodem, dier en landschap sterker maakt.
Vaartweg 192 - Dongen